Hoe werkt de ontbindende voorwaarde in een arbeidsovereenkomst?
Een ontbindende voorwaarde in een arbeidsovereenkomst zorgt ervoor dat als een toekomstige, onzekere gebeurtenis intreedt, de arbeidsovereenkomst automatisch eindigt. (In de praktijk zal werkgever een beroep moeten doen op het intreden van de voorwaarde.) Het niet kunnen overleggen van een VOG (Verklaring Omtrent het Gedrag) is een regelmatig gebruikte ontbindende voorwaarde.
Voor een geldige ontbindende voorwaarde moet u goed nadenken over de situatie(s) waarvoor u deze voorwaarde wilt overeenkomen. Is er geen wettelijke basis voor de specifieke ontbindende voorwaarde, dan kan een werknemer met succes de beëindiging van de arbeidsovereenkomst aanvechten bij de rechter.
Eisen die de rechtspraak stelt aan een rechtsgeldige ontbindende voorwaarde
- De ontbindende voorwaarde mag er niet voor zorgen dat een werknemer de van toepassing zijnde ontslagbescherming van Burgerlijk Wetboek 7 verliest.
- De werkgever mag geen invloed kunnen uitoefenen op het intreden van de ontbindende voorwaarde. Het intreden van de ontbindende voorwaarde mag niet afhankelijk zijn van het subjectieve oordeel van de werkgever en het moment van intreden moet objectief bepaalbaar zijn.
- De arbeidsovereenkomst moet feitelijk inhoudsloos worden door het intreden van de ontbindende voorwaarde.
Niet strijdig met opzegverboden
Het is bijvoorbeeld niet mogelijk om een ontbindende voorwaarde op te nemen in de arbeidsovereenkomst op basis waarvan de arbeidsovereenkomst eindigt bij ziekte of zwangerschap van de werknemer. Dit is in strijd met de opzegverboden.
Als een ontbindende voorwaarde is gebaseerd op een verplichting uit de wet of cao, nemen rechters vaak aan dat er geen strijdigheid is met het ontslagstelsel. Bijvoorbeeld als u op grond van de wet of cao bepaalde eisen moet stellen aan de uitoefening van een functie door de werknemer, zoals het kunnen overleggen van een VOG. Een ander voorbeeld is het verkrijgen of behouden van een bepaalde bevoegdheid, zoals een onderwijsbevoegdheid voor leraren of een rijbewijs voor chauffeurs.
Objectief oordeel
Het wel of niet verkrijgen van een VOG is niet afhankelijk van het subjectieve oordeel van de werkgever. Het is objectief bepaalbaar en de werkgever kan daarop geen invloed uitoefenen.
Neem wel een concrete deadline op. Dat draagt bij aan de objectiviteit.
Arbeidsovereenkomst wordt inhoudsloos
De arbeidsovereenkomst moet ook inhoudsloos worden door het intreden van de ontbindende voorwaarde. Dat is bij een VOG niet altijd het geval en discutabel als het niet om een bij wet of cao verplichte VOG gaat. Is de VOG echt vereist voor het uitoefenen van de functie, of heeft dat de voorkeur? Hetzelfde geldt bijvoorbeeld voor het niet behalen van een opleiding als ontbindende voorwaarde. Als het diploma niet verplicht is, heeft een werknemer het dan echt nodig voor het uitoefenen van zijn functie?
